Nhata.net giới thiệu một số kỹ thuật thi công sân nền hạ tầng kỹ thuật đảm bảo chất lượng:
Tôn nền bằng cát:
Phương pháp thủy lực (đổ ngập nước kết hợp thụt/chọc):
Áp dụng với nền nhỏ/các góc hẹp/thiếu hoặc khó sử dụng máy đầm. Nước sẽ làm giảm lực ma sát giữa các hạt cát, giúp chúng tự sắp xếp lại vào các lỗ rỗng dưới tác dụng của trọng lực và sự chấn động (thụt chọc). Tuy nhiên, để đảm bảo đạt độ chặt lý tưởng (K > 0.95) theo cách này, cần lưu ý các vấn đề sau:
-
Bề dày tối đa: Bạn nên khống chế mỗi lớp từ 20 cm đến 30 cm. Lý do: * Nếu lớp cát quá dày (ví dụ 50 cm - 1m), lực thụt chọc thủ công không đủ tác động xuống đáy lớp. Nước có thể len lỏi xuống nhưng không đủ sức để "ép" các hạt cát ở dưới cùng chặt lại, dẫn đến tình trạng "trên chặt dưới rỗng" không đều, là nguyên nhân tạo ra sự lún không đều sau này khi có tải trọng bê tông và đồ đạc.m.
-
Bơm nước: Bơm nước cho ngập mặt cát (tạo thành vũng). Dùng gậy tre hoặc thanh thép lớn thụt liên tục theo hình lưới (khoảng 15-20 cm một vị trí thụt). Việc này giúp nước dẫn các hạt cát mịn chui xuống lấp đầy các khe hở phía dưới. Khi thụt mà cảm thấy tay nặng, gậy không còn xuống sâu dễ dàng nữa là đã đạt độ chặt tương đối.
-
Thoát nước: Chờ nước rút hết (cát khô lại một chút) rồi mới tiếp tục đổ lớp tiếp theo. Nếu đổ nước quá nhiều mà nền bên dưới (đất tự nhiên) là đất sét không thoát nước được, cát sẽ ở trạng thái bão hòa nước quá lâu, làm nền bị bùng nhùng (như bùn). Phải đợi cát ráo nước mới được thi công tiếp.
- Bổ xung: Nếu có thể mượn được một chiếc máy đầm bàn (đầm cóc) lướt qua một lượt bề mặt thì sàn của bạn sẽ cực kỳ yên tâm, không bao giờ lo chuyện nứt lún do nền nữa
-
Thí nghiệm độ chặt: Sau khi hoàn thành hết các lớp, nếu có điều kiện, nên yêu cầu làm thí nghiệm Rót cát (Sand Cone) tại một vài điểm bất kỳ trên mặt bằng để kiểm tra thực tế xem có đạt K > 0.95 hay không. Đây là bằng chứng pháp lý tốt nhất để "nghiệm thu" phần nền. Hoặc cho xe tải chở vật liệu đi trực tiếp lên lớp cát này mà không bị lún lún vệt bánh xe sâu, đó cũng là một cách kiểm tra nhanh độ chặt tại hiện trường!
Quá trình kéo dài trong tối thiểu 3- 5 ngày
Phương pháp sử dụng máy đầm:
Phương án tối ưu bắt buộc phải có sự tham gia của máy đầm để cưỡng bức các hạt cát sắp xếp chặt khít nhất có thể. Quy cách các loại máy phù hợp nhất cho công việc đầm cát là:
- Máy đầm bàn (Plate Compactor). Quy cách thường nặng từ 60kg - 100kg. Máy có một tấm thép phẳng rung với tần số cao. Khi hoạt động trên cát ẩm, lực rung sẽ đẩy không khí và nước dư ra ngoài, ép các hạt cát lại với nhau. Cách dùng: Bạn vẫn nên tưới nước ẩm (không cần đổ ngập, độ ẩm tối ưu là khi bạn nắm cát trong tay nó kết dính lại thành cục chứ không chảy nước) rồi cho máy đầm lướt qua 2-3 lượt (đầm sau đè lên 1/3 vệt đầm trước). Ưu điểm: Làm bề mặt cực kỳ bằng phẳng, rất dễ để kê con kê thép và đổ bê tông sau này.
- Máy đầm cóc (Tamping Rammer) - Cho các vị trí đất yếu hoặc lớp cát dày, hoặc tại các vị trí gần móng, cổ cột. Quy cách: Nặng khoảng 70kg - 80kg, lực đầm rất mạnh (nhảy chồm chồm). Cơ chế: Tập trung lực vào một diện tích nhỏ nhưng tác động sâu xuống dưới. Nhược điểm: Làm bề mặt bị lồi lõm, không phẳng bằng đầm bàn. Thường dùng đầm cóc để nén sâu, sau đó dùng đầm bàn để "là" phẳng lại mặt sàn.
- Máy đầm rung dắt tay (Walk-behind Roller) - Phương án "Luxury" nếu bạn muốn đạt độ chặt K cao nhất (như đường giao thông), bạn có thể thuê loại xe lu nhỏ dắt tay nặng khoảng 500kg - 1 tấn. Quy cách: Có trống thép rung phía trước. Hiệu quả: Với nền rộng, loại máy này làm cực nhanh và độ chặt cực kỳ đồng nhất.
- Kiểm tra: Dùng gậy thép d12 đâm thử, nếu gậy không xuống được quá 5cm dưới sức ấn của tay người lớn là đạt.
Tôn nền bằng đá cấp phối (Base):
Là loại đá trộn lẫn đủ mọi kích cỡ, trong đó đặc biệt có lẫn thành phần bột hoặc sét, khi đầm chặt có khả năng kết dính cao, tạo thành khối chăt khá bền vững.
Đảm báo vật liệu đã được làm ẩm, được ủ. Đưa vào nền thành từng lớp, bề dày tương ứng bề dày hữu dụng của phương pháp đầm lèn. Với đầm cóc thường là 30 cm. Đầm chặt, nghiệm thu đạt yêu cầu mới cho lớp tiếp theo.
Đại cương kỹ thuật khe co giãn & khe lún cho nền bê tông nhà phố
Với diện tích sàn lớn, việc đổ một tấm bê tông liền khối là một bài toán về co ngót nhiệt và biến dạng bề mặt rất lớn. Khi đó Bắt buộc phải cắt khe co giãn (control joints) chủ động. Nếu bạn không cắt, bê tông sẽ tự "cắt" bằng các vết nứt chân chim hoặc nứt xé rách trên bề mặt theo hình mạng nhện, rất mất thẩm mỹ và ảnh hưởng đến độ bền lớp hoàn thiện sau này. Lý do:
-
Diện tích quá lớn: Thông thường, với bê tông không có hệ dầm khung chịu lực phía dưới (đổ trên nền cát), cứ mỗi khoảng 3m đến 4m chiều dài là bê tông có xu hướng co ngót gây nứt. Tấm của bạn dài, độ co ngót sẽ tích lũy rất lớn.
-
Lớp thép D12a200: Đây là lớp thép khá tốt để chống nứt, nhưng nó nằm ở giữa hoặc phía dưới khối bê tông. Nó không ngăn được việc bề mặt bê tông bị nứt do mất nước nhanh hoặc thay đổi nhiệt độ.
-
Nền cát: Dù bạn đã tôn nền bằng cát, nhưng sự lún không đều (dù rất nhỏ) giữa các vị trí trong diện tích lớn vẫn có thể xảy ra, gây ứng suất uốn cho tấm bê tông.
I. PHÂN LOẠI VÀ CHỨC NĂNG
-
Khe co (Contraction Joint): Tạo ra một "điểm yếu" định hướng để nếu có nứt- giải tỏa ứng suất kéo do bê tông co ngót nhiệt và mất nước (giai đoạn mới đổ). Ngăn chặn vết nứt chân chim tự phát trên bề mặt. Cấu tạo: Thường là một vết cắt mỏng (3-5mm) mà không có khoảng trống thực sự giữa hai khối bê tông (bê tông vẫn chạm nhau ở phần dưới vết cắt). Tại vị trí Khe co, cốt thép có thể đi qua nhưng cần chú ý chiều sâu vết cắt không được cắt đứt quá nhiều vào tiết diện thép.
-
Khe giãn (Expansion Joint): Cho phép các khối bê tông giãn nở tự do khi nhiệt độ môi trường tăng cao, tránh hiện tượng kích ứng gây phồng rộp hoặc vỡ mép sàn. Cấu tạo: Là một khoảng trống thực sự (rộng 10-20mm) được tách rời hoàn toàn ngay từ đầu bằng vật liệu mềm (xốp, gỗ tẩm dầu). Khe giãn bao gồm cả chức năng của khe co, nhưng khe co (vết cắt máy) chưa chắc đã đảm nhiệm tốt vai trò của khe giãn nếu biên độ nhiệt thay đổi quá lớn.
-
Khe lún (Settlement Joint): Tách biệt hoàn toàn các khối kết cấu có khả năng lún không đều (ví dụ: giữa khối nhà cao tầng và sân vườn, hoặc chia đôi mặt bằng quá lớn). Tại vị trí Khe lún, cốt thép sàn phải được cắt rời hoàn toàn.
II. QUY CÁCH VÀ PHƯƠNG THỨC THỰC HIỆN
1. Phương án chủ động (Làm trước khi đổ bê tông) - Tối ưu nhất. Đây là phương án chia ô đổ bê tông riêng biệt (Checkerboard pouring).
- Quy cách chia ô: Khoảng cách tối ưu giữa các khe là 3m - 4m (tối đa không quá 6m).
- Vật liệu tạo khe: Dùng thanh nẹp nhựa (Joint nhựa), thanh đồng hoặc ván khuôn gỗ tạm thời.
- Cấu tạo khe giãn: Đặt tấm xốp hoặc gỗ tẩm dầu dày 10mm - 20mm xuyên suốt chiều dày sàn; Sử dụng Thép truyền lực (Dowel Bar): Dùng thép tròn trơn (D16 - D20) dài 400mm, một đầu bôi mỡ/bọc nilon để trượt tự do.
2. Phương án khắc phục (Cắt máy sau khi đổ). Áp dụng cho trường hợp đổ bê tông diện tích lớn liền khối rồi mới xử lý.
- Thời điểm cắt: 4 – 12 giờ sau khi đổ (khi bê tông vừa đủ cứng, không mẻ cạnh, nhưng chưa quá già để gây nứt trước khi cắt). Phải sử dụng thước dẫn hướng để đảm bảo đường cắt thẳng tuyệt đối, tránh gây nứt chéo từ góc vết cắt.
- Quy cách vết cắt: Bề sâu: 1/4 đến 1/3 chiều dày sàn; Bề rộng: 3mm} - 5mm.
- Xử lý khe sau cắt:
-
- Vệ sinh sạch bằng máy nén khí.
- Chèn thanh xốp (Backer rod) vào rãnh.
- Bơm keo chuyên dụng (Sikaflex) để bịt kín, ngăn nước ngấm xuống nền cát.
III. BỐ TRÍ MẶT BẰNG (Thị phạm cho sàn 20m x 20m)
| Loại khe | Vị trí bố trí | Khoảng cách |
| Khe lún | Chia đôi sàn theo trục chính (thành 2 phần 10 x 20 m) | Ngay trục cột trung tâm |
| Khe giãn | Chạy dọc theo chu vi tiếp giáp giữa sàn và chân tường/cột | Quanh mép tường |
| Khe co | Chia nhỏ các tấm lớn thành lưới ô vuông | Mỗi ô 4x 4m hoặc 5x5m |
Loại sân cứng không thấm nước:
XM/ cát vàng to = 5/1 trộn ẩm và cán dày khoảng 10-15cm trên nền đất đầm chặt. Sau đó dùng hồ dầu để chan láng và dán tấm nền.
Để san gạt vữa rời chuẩn trên các thanh cữ, người ta dùng 1 thanh gạt gọi là probst teleplan.
Loại nền thấm nước lát gạch tự chèn:
Thi công theo thứ tự: Đất đầm chặt> vải địa> cát tạo phẳng> gạch tự chèn
Loại dùng nhựa liên kết Resin bound aggregate paving, sử dụng được cho đường ô tô.
Nhata.net hy vọng các thông tin trong bài viết Một số kỹ thuật thi công sân nền hạ tầng kỹ thuật có ích cho bạn!


